Brytyjskie benefity po powrocie do Polski? Co mówią przepisy

Brytyjskie media nagłośniły poradnik dla Polaków wracających z UK, sugerując, że chodzi o „benefity” przed wyjazdem. W rzeczywistości przepisy dotyczą głównie zasiłku dla bezrobotnych, który można czasowo przenieść do Polski tylko po spełnieniu konkretnych warunków.

Temat opisał m.in. The Times, a następnie podjęły go tabloidy i inne serwisy informacyjne. W publikacjach pojawiła się sugestia, że Polska doradza swoim obywatelom mieszkającym w Wielkiej Brytanii, aby przed powrotem do kraju występowali o brytyjskie świadczenia.

Sprawa dotyczy informacji zamieszczonych na portalu Powroty.gov.pl, przeznaczonym dla osób planujących powrót do Polski. Poradnik opisuje formalności związane m.in. z pracą, podatkami, emeryturą i świadczeniami po wyjeździe z Wielkiej Brytanii.

Nie wszystkie benefity można „zabrać” do Polski

Najważniejsze jest rozróżnienie: nie chodzi o dowolne brytyjskie benefity, ale głównie o zasiłek dla bezrobotnych. Według GOV.UK osoba pobierająca New Style Jobseeker’s Allowance może w określonych przypadkach otrzymywać to świadczenie w kraju Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub w Szwajcarii przez maksymalnie trzy miesiące. Nie dotyczy to income-based JSA, którego nie można pobierać za granicą.

Warunki są konkretne. Osoba musi mieć prawo do świadczenia w dniu wyjazdu, być zarejestrowana jako poszukująca pracy przed wyjazdem, wyjechać w celu szukania zatrudnienia i zarejestrować się jako bezrobotna w kraju, do którego przyjeżdża.

Portal Powroty.gov.pl wyjaśnia, że w przypadku powrotu z Wielkiej Brytanii do Polski potrzebny jest dokument PD U2, który umożliwia transfer zasiłku. Dotyczy to osób, które nabyły prawo do świadczenia w UK i są objęte odpowiednimi przepisami po Brexicie.

Universal Credit i Child Benefit mają inne zasady

Inaczej wygląda sytuacja z Universal Credit. GOV.UK podaje wprost, że nie można otrzymywać Universal Credit przy stałej przeprowadzce za granicę. Nie można też złożyć wniosku o Universal Credit, jeśli ktoś jest już poza Wielką Brytanią.

Przy Child Benefit możliwe są tylko ograniczone wyjątki. GOV.UK informuje, że świadczenie może być wypłacane podczas krótkiego wyjazdu, np. do 8 tygodni w przypadku wakacji lub podróży służbowej oraz do 12 tygodni w razie leczenia albo śmierci członka rodziny.

Legalna procedura, ale pod pewnymi warunkami

Nagłówki części brytyjskich mediów mogą sugerować, że chodzi o zachętę do wykorzystywania systemu świadczeń. Z dokumentów rządowych wynika jednak coś innego. Osoba wracająca z Wielkiej Brytanii do Polski ma prawo sprawdzić, czy przysługują jej świadczenia wynikające z wcześniejszej pracy i opłacania składek. Musi jednak spełnić warunki określone przez brytyjskie przepisy i zgłosić wyjazd odpowiednim instytucjom. W praktyce oznacza to, że przed powrotem warto uporządkować sprawy z Jobcentre Plus, HMRC i wystąpić o potrzebne dokumenty. Nie oznacza to jednak, że wszystkie brytyjskie benefity można przenieść do Polski.