Czy Wielka Brytania przesadza z egzekwowaniem tzw. poprawności politycznej? Czy poprawność stała się formą cenzury i absurdem? Co powinni wiedzieć Polacy wyjeżdżający do UK, żeby nie uważano ich za niepoprawnych? Rozmawiamy ze specjalistką ds. komunikacji społecznej – Eweliną Mastalarczyk.
Radosław Zapałowski: Co to właściwie jest poprawność polityczna?
Ewelina Mastalarczyk: Zgodnie z definicją: poprawność polityczna to wymuszanie zachowań językowych i politycznych zgodnych z wizją społeczeństwa wielokulturowego, opiekuńczego i nieosądzającego.
A jaśniej?
Chodzi o to, żeby nie obrażać innych ze względu na różnice płci, kultur, rasy, wieku itp. To poniekąd zasady dobrego wychowania. Bez poprawności politycznej liczne grupy zostałyby narażone na agresję silniejszych.
Skąd się wzięła poprawność polityczna?
Ze Stanów Zjednoczonych. Powstała w latach 60, chociaż termin "political corretness" pojawił się dopiero w latach 90. Stwierdzono, że nienawiść wobec innych przemycana w języku, obyczajach i zachowaniach kulturowych może prowadzić do dyskryminacji, a w dłuższej perspektywie do agresji i ataków na tle rasowym, religijnym czy jakimkolwiek innym. Polityczna poprawność miała temu zapobiec.
Udało się?
W dużej mierze tak. Dzisiaj nie wypada mówić wielu rzeczy, które kiedyś były na porządku dziennym. Przynajmniej oficjalnie. Ekstremiści, rasiści i nacjonaliści musieli zejść do podziemia i na szczęście tkwią tam do dziś. Drastycznie zmniejszyła się też liczba ataków na tle rasowym czy narodowościowym. To w dużej mierze zasługa poprawności politycznej.
Ale czy nie jest tak, że teraz poprawność polityczna ociera się absurd? Niedawno w UK pielęgniarka dostała naganę pracowniczą za to, że powiedziała do pacjentki, że będzie się za nią modlić.
To nie jest takie proste, a na pewno nie absurdalne. Trzeba spojrzeć na przekrój społeczny Wyspiarzy. W UK funkcjonuje 170 różnych kościołów i grup wyznaniowych, a 40 proc. społeczeństwa deklaruje się jako osoby niewierzące. Ta pacjentka była właśnie ateistką. Poczuła się indoktrynowana i dyskryminowana.
Dyskryminowana? Co złego jest w modlitwie?
EM: Niby nic, ale w UK do tych kwestii podchodzi się niezwykle poważnie. Urzędnik państwowy czy pracownik sektora publicznego powinien swoje prywatne poglądy zostawiać za drzwiami. Gdyby tej pielęgniarce nie zwrócono uwagi, może następnym razem przyniosłaby ulotki i zaczęła rozmowy o religii? Taka postawa jest niedopuszczalna. Trzeba pamiętać, że społeczeństwo w UK jest zupełnie inne niż w Polsce.
A co z raportem Narodowego Biura ds. Dzieci (NCB), który stwierdza, że jeżeli dziecko na widok orientalnej potrawy powie "fuj", nazwie kolegę "czarnym", wskaże palcem inne dzieci i powie "ci ludzie" albo "oni brzydko pachną", to opiekunki w przedszkolu powinny powiadamiać o tym rodziców i swoich przełożonych?
Wbrew pozorom takie incydenty należy zdecydowanie potępiać i nie należy ich ignorować. Dzieci już od małego powinny uczyć tolerancji i otwartości na innych. Zwłaszcza, że UK to mieszanka kulturowa i narodowościowa. Wielka Brytania ma dziś najwyższy wskaźnik emigracji w Europie. 13,1% populacji stanowią osoby pochodzące spoza Zjednoczonego Królestwa. 6,2% emigrantów pochodzi z Azji Południowej (Indie, Pakistan, Bangladesz), 3,5% z Afryki i Karaibów, a 1,1% z Azji Wschodniej. Współczesne społeczeństwo brytyjskie nie jest jednolite, składa się z różnorodnych środowisk. Żadne z nich nie powinno czuć się dyskryminowane, dlatego edukacja już na wczesnym etapie rozwoju dziecka jest tak istotna.
Pod wpływem takiej polityki niedawno uczeń z jednej z brytyjskich szkół został oskarżony o rasizm, kiedy bawiąc się z polskim kolegą w wojnę, składał palce w kształt pistoletu i powiedział, że musi strzelać do Niemców?
Szkoła zareagowała trochę zbyt nerwowo, ale wpływ na to miały na pewno ostatnie histeryczne wystąpienia Polonii w UK przeciw fałszowaniu historii – jakoby Polacy razem z Niemcami brali udział w Holokauście. Szkoła wolała chuchać na zimne, przez co doszło do trochę dziwacznej sytuacji. Absurdy związane z przestrzeganiem poprawności się zdarzają, ale i tak pozytywów jest znacznie więcej niż negatywów.
A jak z poprawnością w UK radzą sobie Polacy?
Różnie. Większość nie ma nawet pojęcia, co to jest poprawność polityczna, myląc tolerancję z popieraniem pewnych idei czy grup społecznych. A to przecież nie o to chodzi. Nie trzeba się z kimś zgadzać czy nawet go lubić żeby go tolerować i nie obrażać. Są też inne kwestie. Polska emigracja jest świeża, przez co charakteryzuje się zamknięciem na obcych. Wolimy własne towarzystwo, a wśród innych czujemy się niepewnie. Do tego dochodzą różnice kulturowe. W Polsce nie ma ani zróżnicowanego społeczeństwa, ani poprawności w stylu zachodnim, a prawa kobiet i mniejszości traktuje się z przymrużeniem oka, dlatego niektórym emigrantom trudno odnaleźć się w poprawnościowej rzeczywistości UK. Prawdziwą plagą wśród Polaków jest nazywanie ludzi o ciemniejszym kolorze skóry "pakolami" lub "ciapatymi". Moim zdaniem to obrzydliwe i rasistowskie i z tymi nawykami należy zdecydowanie walczyć.
Czego więc powinni wystrzegać się Polacy wjeżdżający na Wyspy, aby uniknąć oskarżeń o bycie niepoprawnymi?
Powinniśmy pamiętać, że każdy człowiek ma godność. Nieważne, czy nosi turban, burkę, krzyżyk, czy irokeza. Nie należy kpić z tego, że ktoś ma dwóch tatusiów czy dwie mamusie, ubiera się inaczej niż my czy wyznaje inne poglądy lub wartości. Nie jest istotne, czy jest kobietą, mężczyzną, transwestytą, dzieckiem albo niepełnosprawnym. Każdemu należy się szacunek, nikogo nie wolno obrażać. Chodzi głównie o to, aby być miłym i kulturalnym w stosunku do innych. Tylko tyle i aż tyle.
Ewelina Mastalarczyk – specjalistka w dziedzinie komunikacji społecznej i kultury. Działaczka polonijnej organizacji w Yorku. Współpracuje z York County Children’s Advocacy Center. Dla North Yorkshire County Council prowadzi badania na temat mniejszości etnicznych w Wielkiej Brytanii. W UK mieszka od czterech lat.
_crop_8218.png)
Komentarze 42
Czy moze ja opacznie pojmuje role kiszki stolcowej w organizmie mezczyzny?
Dziecko WeMgle:
mzoe powinienes wrocic do Polandii, tam to jest dopiero poprawnosc polityczna! Tam ci pewnie bedzie lepiej.
Jezeli nie potrafisz zrozumiec gejow, lesbijki - to wracaj do PL - kosciol Cie wzywa.
Dziecko...odbytu, jak juz tak szczegolowo opisujesz.
sam kosciol nie ma nic do tego... nauka tez medycyna a w szczegolnosci psychiatra sie tym zajmuje
user 1488
twoj chlopak o tym wie?